runners high waarom een sportverslaving werkt

Wat is een sportverslaving en waarom is sporten verslavend?

17 november 2018

Krijg jij een prettig gevoel van het sporten en sport je regelmatig? Als dat inderdaad zo is wil het niet meteen zeggen dat je sportverslaafd bent. Het is pas verslavend als je erin doorslaat. Maar wanneer heb je een sportverslaving en waarom werkt het zo verslavend?

Je weet niet van ophouden

Ze bestaan echt: fanatiekelingen die vrijwel na iedere werkdag ook nog in de avonduren hun sportkleding uit de kast trekken. Dit is op zich geen probleem, maar als je opgeteld wekelijks meer dan 7,5 uur sport dan kan er sprake zijn van een sportverslaving. Hoewel sporten gezond is kan een overdosis aan beweging de gezondheidsvoordelen van lichamelijke inspanning teniet doen. Doe je aan hardlopen, dan heb je de meeste kans om sportverslaafd te raken.

Wanneer slaat het door?

De meeste sporters zijn ooit begonnen om de stress te dempen, voor het afvallen of misschien voor een positief zelfbeeld. Ook de bekende 'runners high' geeft veel mensen extra motivatie om die sporttas in te pakken. De stofjes die bij de zogenaamde 'runners high' vrijkomen is onbeperkt in het lichaam voorradig, maar om daarvan te profiteren moet je helaas wel steeds langer of vaker sporten om hetzelfde effect te krijgen als toen je met een beginnerschema begon.

 

Sport je omdat je het 'geluksstofje' aan wilt maken en minder om de reden dat je aan je sportactiviteit plezier beleeft, dan ben je gevoelig voor een sportverslaving. Ook begint het vaak met het schrappen van andere activiteiten en daarnaast kan je werk eronder gaan lijden. Kortom, het sporten is het centrale punt geworden waar alles om draait. Zelf ben je hier niet direct bewust van, maar de eerste signalen zullen meestal door je omgeving opgepikt worden.

Lichamelijke en geestelijke symptomen

  • Je slaapt minder goed
  • Je wordt humeurig
  • Vermoeidheidsverschijnselen
  • Onverklaarbare klachten
  • Snelle gewichtsafname
  • Negeren van blessures

Waarom is sporten verslavend?

Mensen die intensief hebben gesport komen in een bepaalde toestand waarin ze minder gespannen zijn en pijn beter kunnen verdragen dan normaal. Deze situatie wordt ook wel 'runners high' genoemd en werd voorheen altijd toegeschreven aan het vrijkomen van endorfine in ons lichaam. De neurotransmitter endorfine is een natuurlijke drug die het lichaam zelf aanmaakt. Deze stof wordt tijdens het sporten aangemaakt en leek aldus een logische verklaring voor het euforische gevoel dat we ervaren.

 

Al langere tijd werd verondersteld dat het gevoel dat sporters na afloop van een training hebben te vergelijken is met het gevoel van 'high' zijn na het roken van een joint. Uit studies komt dan ook naar voren dat niet endorfine, maar met name de endocannabinoïden dit veroorzaken. Inderdaad, in dat woord zit het woord cannabis deels verscholen en dat klopt, want het gaat om dezelfde stof die in wiet zit. De mens is in staat om deze stof zelf aan te maken.

Waar zijn deze stofjes nog meer nuttig voor?

Deze endogene opiaten worden niet uitsluitend gevormd om je een plezierig gevoel te geven. Ze zijn met name bedoeld om ze in te zetten op momenten dat er gevaar dreigt. In levensbedreigende situaties heb je weinig aan een lichaam dat tijdens het vluchten bij ieder pijntje gaat zeuren. Tijdelijk moet je zoveel mogelijk pijnsignalen uitschakelen om in leven te blijven of om te voorkomen dat het lichaam gewond raakt.

 

Eigenlijk houd je dus tijdens je sportbeoefening het lichaam voor de gek. Omdat je aan het rennen bent denkt het lichaam dat er gevaar dreigt, terwijl dat tijdens het sporten helemaal niet zo hoeft te zijn. Toch prettig dat deze stofjes bestaan. Geeft een goede motivatie om 'in de beentjes' te blijven.

Referenties:

 

Nogueira A1, Molinero O1, Salguero A1, Márquez S1. Exercise Addiction in Practitioners of Endurance Sports: A Literature Review. Front Psychol. 2018 Aug 17;9:1484.

 

Fuss J1, Steinle J2, Bindila L3, Auer MK4, Kirchherr H5, Lutz B3, Gass P2. A runner's high depends on cannabinoid receptors in mice. Proc Natl Acad Sci U S A. 2015 Oct 20;112(42):13105-8. Epub 2015 Oct 5.